Koleksiyon Bilgileri

          GENEL BİLGİLER

 

          KOLEKSİYONUN NİTELİK VE NİCELİĞİ: 


         Türk Dil Kurumunun amacına ve kurultaylarda saptanan çalışma programlarına göre gelişen kütüphane koleksiyonu, Genel Danışma Kaynakları Bölümü ve Uzmanlık Bölümü olmak üzere iki ana bölüme ayrılmıştır.

 

          I. Genel Danışma Kaynakları Bölümü: 

         Bu bölüm genel ve özel konulu ansiklopedilerin yanı sıra, Türk dili ve lehçeleriyle ilgili değişik sözlükleri; çeşitli yabancı dillerin bir veya iki dilli sözlüklerini kapsamaktadır. Bu bölümde ayrıca, Alman, İngiliz, Amerikan, Fransız, İtalyan, Macar ve Rus dillerinin en büyük köken bilgisi çalışmalarının eski ve yeni baskıları bulunmaktadır. Klâsik Çağ, tarih öncesi, bilim ve teknoloji, sanat, edebiyat, coğrafya ve biyografi gibi uzmanlık ansiklopedileri de bu bölümde yer almaktadır.

 

          II.Uzmanlık Bölümü

         A. Dil Bilimi: Kütüphanede genel dil bilimi (ses bilimi, biçim bilimi, anlam bilimi, dil felsefesi, dil coğrafyası vb.) geniş bir ölçüde bu bölümde temsil edilmiştir. Türkoloji, İndo-Germanistik, Semitistik alanlarında tam koleksiyonların yer aldığı bu bölümde ayrıca, İndo-Germanistiğin her dalından ana yapıtlar ve Grundriss der Indo-Arischen Philologie, Grundriss der Gemanischen Philologie, Grundriss der Slavissschen Philologie gibi büyük koleksiyonlar, Hint dillerini kapsayan büyük Linguistic Survey of India gibi değerli eserler bulunmaktadır. Kitaplığın bilimsel bir özelliği de Çarlık Rusyasında ve Sovyetler Birliğinde basılmış olan Türkoloji alanındaki dil bilgisi ve dil incelemelerine yönelik bütün değerli çalışmalara sahip olmasıdır

.

 

          B. Yazma Eserler Bölümü: Basma eserlerde olduğu gibi el yazması eserler de Türk Dil Kurumu Kütüphanesine kazandırılırken büyük bir özen gösterilmiş; yalnızca Türk dili ve edebiyatı alanlarında çalışanların yararlanacakları bir koleksiyon oluşturmaya çalışılmıştır. Bu bakımdan Türk Dil Kurumu Kütüphanesi Yazma Eserler Koleksiyonu yazma eser kütüphanelerinin koleksiyonlarından birkaç yönden farklıdır. Bu koleksiyonun başlıca özelliği sahip olduğu eserlerin dilidir. Yazma eser kütüphanelerinde büyük bir çoğunlukla Arap diliyle yazılmış eserler başta gelirken Türk Dil Kurumu dermesinde ise Arapça ve Farsça kitaplar çok az yer tutmakta, Türkçe eserler ilk sırada gelmektedir. 2011 yılında kütüphanemizde bulunan yazma eserler elektronik ortama aktarılarak okuyucularımızın hizmetine sunulmuştur.

 

          Türk Dil Kurumu yazmaları; genellikle on beşinci, on altıncı yüzyıllarda yazılmış eserlerdir. Sayıca çok az olmakla birlikte aralarında Selçuklu dönemi yazmaları da vardır. Bu arada Muganni, Edincikli Ravzî gibi kaynaklarda adlarına rastlayamadığımız şairlerin eserleri, Ahmed Rıdvan Bey Divânı gibi nüshaları az bulunan kitaplar da dermeyi değerlendirmektedir. Ahterî-i Kebir gibi çok bulunan bir sözlüğün 952 H. (1545 M.) de bizzat sözlük sahibinin el yazısıyla yazılmış nüshası da derme içindedir. Çelebi Mehmed için dilimize çevrilen Kâmilü't-Ta'bir adlı rüya yorumu kitabı yalnız konusuyla değil, dil bakımından da önemlidir.

 

          1999 yılında yazmaların basılı bir kataloğu hazırlanmıştır. Ayrıca, kütüphanedeki yazmaların tamamı mikrofilme çekilmiş durumdadır.

 

          C. Dergi Bölümü: Türkoloji ile ilgili yerli ve yabancı dergilerin önemli olanları bu bölümde yer almaktadır. Bunlardan bazıları: Servet-i Fünun, Millî Tetebbular, Türkiyat Mecmuası, Language, Journal of the Linguistic Society of America, The Journal of Philology, Journal de la Société Finno-Ougrienne, Memoires de la Société Finno-Ougrienne, Die Welt des Islams, Asia Major, Orientalistische Literaturzeitung, Ungarische Jahrbücher, Ural-Altaische Jahrbücher, Acta Orientalia, Acta Linguistica, Studia Orientalia, Orbis, Oriens, Bulgarski Ezik, Archiv Orientalini, Jivaya Starina, İzvestiya Akademii Nauk SSSR vb.

 

          Ç. Etüd Bölümü: Bu koleksiyonda Türk Dil Kurumunu ilgilendiren konular üzerine yapılmış fakat basılmamış çalışma ve çeviriler bulunmaktadır. Bu bölümde yer alan araştırma ve çevirilerden Kurum çalışmalarında yararlanılmaktadır.

 

          D. Dil, Edebiyat Bölümleri: Bu bölümlerde dil çalışmalarına yardımcı olmak üzere çeşitli konulardaki bilimsel eserler, romanlar ve şiir kitapları bulunmaktadır.

 

          E. TDK Bölümü: Bu bölümde Kurumca yayımlanan eserler yer almıştır.

 

          F. Atatürk Bölümü: Atatürk'le ilgili yurt dışı ve yurt içinden seçilen eserler toplanmıştır.

 

         G. Ödül Bölümü: 1955 yılından bu yana Kurumun dil ödülü verdiği eserler bu bölümde toplanmıştır.


 

          Agâh Sırrı Levend’e ait kitap koleksiyonu elektronik ortama aktarılarak hizmete sunulmuştur.

 


 

          2013 yılı sonu itibarıyla koleksiyonun sayısal durumu şöyledir:

 

          Kütüphanemizde 35.432 adet basılı kitap, 8643 cilt basılı süreli yayın, 688 yazma eser, 305 makara mikrofilm, 289 adet YD’ler ve SYD’ler (CD’ler ve DVD), 1.114 adet tez, 2280 adet ansiklopedi, 4.422 adet sözlük, 3.955 adet nadir eser, 109 adet mevzuat kitabı, 1.607 adet gazete, 588 adet belge, 3 adet plak bulunmaktadır.

 

           Türk Dil Kurumu Kütüphanesi, tamamının yayın bilgileri bilgisayar ortamına aktarılmış olup, şu anki toplam sayısı 59.439'u bulan değerli koleksiyonu ile özel konulu araştırma kütüphaneleri arasında seçkin bir yere sahiptir.